نمایش نتایج: از 1 به 2 از 2

موضوع: سمپاشی پشه

  1. #1

    سمپاشی پشه

    پشه های حقیقی خانواده
    calicidae

    طبقه بندی

    بیش از 3100 گونه ، 34 جنس و سه زیر خانواده به اسامی Anophelinae - Culicinae,و Toxorhinchitinae (قبلا به آن Megharininae گفته می شود ) در این خانواده وجود دارد . جنسهای مهم این خانواده از نظر پزشکی دارای پراکندگی جهانی هستند و شامل Mansonia,Aedes,Culex,Anophels می باشند .
    جنسهای Psorophora,Sabetes,Haemagogus مختص دنیای جدید هستند .

    انتشار

    پشه ها انتشار جهانی دارند و تنها منطقه عاری از پشه ها ، قطب جنوب است . پشه ها تا ارتفاع 5500 متر بالای سطح دریا و عمق 1250 متر پایین تر از سطح دریا ( در معاون و دره های عمیق ) دیده می شوند . بعضی جنسها مثل سابیتس و هما گوگوس محدود به آمریکای مرکزی و جنوبی هستند و بعضی جنس ها مثل آنوفل ، کولکس و آإدس پراکندگی جهانی دارند .

    مرفولوژی
    طول بدن پشه ها بین 3 تا 10 میلی متر بوده ولی اکثر گونه ها 4 تا 6 میلی متر طول دارند ، پشه ها را با دو صفت می توان از خانواده های مشابه مثل Chaboridae , Dixidae و Chironomidae متمایز کرد :
    1. داشتن یک خرطوم بلند و مشخص و متمایل به جلو .
    2. داشتن تعداد زیادی فلسهای کوتاه و متراکم روی رگبالهای سطح بال و همچنین سینه و شکم . پاها در پشه ها باریک و بلند و با بندهای تقریبا هم فطر دیده می شوند . سه قسمت سر ، سینه و شکم در پشه هاکاملاً مشخص است .
    سر در این حشرات تقریباً کروی و قلبی شکل ، دارای یک جفت چشم مرکب درشت ، یک خرطوم بلند ، یک جفت ، 16 بندی در نرها و بک جفت پالپ پنج بندی هستند .شاخک 15 بندی در ماده ها دارای موهای کوتاه و کم تراکم ولی در نرها پرمانند و دارای موهای بلند متراکم است . غلاف خرطوم از تغییر شکل لب زیرین بوجود آمده که در ماده ها حاوی یک جفت آرواره بالا ، یک جفت آرواره پایین و یک هیپوفارینکس بلند و نوک تیز است . لب بالا به صورت تیغه ایی بلند و نسبتاً پهن در سطح بالایی خرطوم واقع شده که همراه آرواره ها و هیپوفارینکس کانال غذایی را تشکیل می دهند . کانال بزاقی به صورت مجرای باریکی درون هیپوفارینکس قرار دارد . در نرها آرواره ها تحلیل رفته و یا وجود ندارند بنابراین قادر به گزش و خونخواری نیستند . یک جفت غده بزاقی سه شاخه در سینه وجود دارد که حاوی ترکیبات ضد انعقاد و آلرژن هستند .
    سینه دارای سه بند است که بند میانی (MesothorX) رشد زیادی داشته و بخش اعظم قفسه سینه را تشکیل می دهد . در سطح پشتی سینه Scutum رشد زیادی دارد و در عقب آن قطعه کوچک Scutllum دیده می شود که ساده یا سه قسمتی بودن لبه آن در تشخیص پشه های آنوفلینه از کولیسینه اهمیت دارد . بالها نسبتاً بلند و باریک بوده و سطح رگبالها پوشیده از فلس است . پاها بلند و باریک است و قطربندهای ران با ساق و پنجه تقریباً مشابه است . پنجه ها پنج بندی و در انتها دارای یک جفت ناخن ، یک موی ظریف به نام Empodium در وسط ناخنها و گاهی یک جفت بالشتک یا Polvilli هستند .
    شکم در پشه ها لوله ای یا استوانه ایی شکل است که در نرها قسمت انتها مجهز به زواید جفتگیری یا کلاسپر (Clasper) و در ماده ها مجهز به دو سرسی (Cerci) کوتاه است .

    روشهای مبارزه و کنترل پشه ها

    روشهای مهم مبارزه با پشه ها عبارتند از : مبارزه و محافظت فردی ، روشهای فیزیکی و مکانیکی مبتنی بر اصول مهندسی محیط زیست یا روشهای محیطی ، مبارزه شیمیایی
    (سمپاشی) مبارزه بیولوژیکی و مبارزه ژنتیکی .

    1- مبارزه و محافظت فردی : یکی از ساده ترین و مؤثرترین روش کنترل پشه ها و بیماریهای منتقله توسط آنها ایجاد محافظت فردی در مقابل گزش پشه هاست . این عمل از طریق نصب توری برای در و پنجره ها ، هواکشها و کانالها ، استفاده از پشه بند در مناطق آلوده ، هنگام خواب در هوای آزاد و استفاده از ترکیبات دور کننده مثل Dimethyl phatalate ، Dethyl Tolumide بخصوص در طول شب و هنگام خواب و استراحت انجام می گیرد . همچنین سمپاشی ساختمان با استفاده از حشره کش های پیرتیروئیدی و حشره کش هایی با خاصیت تدخینی بالا مثل D.D.V.P (دیکلروفوس ) که دارای خاصیت تاثیر فوری (knock Down) هستند به صورت اسپری و بمبهای آئروسل روشی مفید ولی هزینه بر در منازل و محلهای کوچک است که انسان را برای مدت کوتاهی از گزش پشه ها محفوظ می دارد .
    2- روشهای فیزیکی و مکانیکی یا روشهای محیطی : هدف این روشها محدود کردن و از بین بردن لانه های لاروی و یا تغییر شکل آنهاست به طوری که برای رشد لارو مناسب نباشد . اقدامات مهم جهت دستیابی به این اهداف عبارتند از : زهکشی ، خشک کردن باتلاقها ، پر کردن چاله ها و گودالهای آبهای راکد و هرز آبهای سطحی و گاهی نیز جریان دادن به آبهای راکد و از بین بردن پوشش گیاهی درون آبهای راکد که برای گونه های خاصی مناسب است ( البته اقدام اخیر ممکن است چنین آبهایی را برای گونه های دیگری مناسب سازد که چنانچه این گونه ها ناقل باشند، اقدام مفیدی نخواهد بود ) روشهای فوق در دراز مدت بسیار مفید ، با ثبات و دایمی هستند ولی در عین حال روشهایی پر هزینه بوده و انجام آنها در توان سازمانهای دولتی و با بودجه های بالا است .
    3- مبارزه شیمیایی(سمپاشی) :این روش می تواند علیه لارو و یا بالغ انجام گیرد . برای سمپاشی لارو از سموم لاروکش (Larvicide) مثل سبز پاریس (Green Paris) که از قدیمی ترین سموم لاروکش با کاربرد وسیع است ، همچنین از سموم عالی مصنوعی مثل Temephos یا ابیت ( Abate) که ممکن است به صورت گرانول ، پودر و امولسیون تهیه و مصرف شوند استفاده می گردد . از دیگر مواد لاروکش روغنها هستند که ممکن است طبیعی مثل گازوئیل و نفت سفید و یا مصنوعی و تجاری مثل Maraliol Hs , Flit MLO باشند . روغنها هم از طریق فیزیکی ( با مسدود کردن سوراخهای تنفسی باعث خفگی لاروها می شوند ) و هم از طریق جذب شدن باعث مسمومیت و مرگ لاروها می شوند .
    برای سمپاشی حشره بالغ از سموم شیمیایی آلی و بادوام و به روش ابقایی (Residual sprying) استفاده می شود . برای این منظور از سموم متعددی مثل DDT به میزان 2gr/m2 ، گامکسان 0/4gr/m2 ، بایگون 2gr/m2 و مالاتیون و فنیتون به میزان 1/5gr/m2 استفاده می شود . در این حال باید تمام سطوح داخلی ساختمان ها در سطح وسیع در مناطق تحت کنترل سمپاشی شده و در سال بسته به میزان دوام سم ، 2 تا چهار نوبت تکرار شود . مبارزه شیمیایی سریع ترین راه کنترل پشه ها بخصوص در زمان اپیدمی بیماریهای منتقله می باشد .
    4- مبارزه بیولوژیک :
    مفهوم مبارزه بیولوژیک استفاده از عوامل بیماریزا و دشمنان طبیعی یک موجود به منظور از بین بردن و کنترل جمعیت آن است . مبارزه بیولوژیک با توجه به این که آلودگی محیط زیست را به همراه ندارد و نسبتاً کم هزینه است و از طرف دیگر معمولاً در محیط تثبیت می شود ، سالهاست نظر متخصصین حشره شناسی و علوم زیستی را به خود جلب نموده است . از عوامل مهم و مفید کنترل بیولوژیک پشه ها که غالباً در مرحله لاروی مؤثر هستند می توان به ماهیهای لاروخوار گامبوزیا (Gambozia) که در آبهای کم عمق رهاسازی می شوند و همچنین به باکتریهایی مثل Basillus torengiensis سروتایپ14 که کاربرد وسیعی در بسیاری از مناطق دنیا پیدا کرده و دارای اسپورهای حاوی کریستال سمی و کشنده برای لارو پشه هاست اشاره کرد . این باکتریها به شکل انبوه تولید و به همراه مواد بی اثر و یا غلظت مشخص درون لانه های لاروی ریخته می شوند . لاروها در اثر خوردن اسپورهای سمی مسموم و از بین می روند . علاوه بر این ها بعضی از قارچها مثل Coelomomyces و Culicinomyces و تعدادی از نماتدها مثل Romanomermis ,culicivorax و حتی تک یاخته ها و ویروسهای بیماری زا برای حشرات شناسایی و بطور محدود استفاده شده اند ولی کاربرد چندانی پیدا نکرده اند . عوامل بیولوژیک مذکور برخلاف سموم شیمیایی هیچ تاثیری روی انسان ، حیوانات و گیاهان آبزی ندارند .
    5- مبارزه ژنتیکی : اساس این مبارزه که بیشتر روی حشرات ناقل مختلف در بهداشت موفقیت آمیز بوده ،کنترل مگسهای مولد میاز استفاده زیادی شده است . ایجاد ناسازگاری سیتوپلاسمی و تبدیل پشه های ناقل به غیر ناقل از طریق وارد کردن ژن های ناسازگار به آنها و رهاسازی این پشه ها در طبیعت به منظور جایگزین کردن جمعیت غیر ناقل با ناقل از دیگر روشهای مبارزه ژنتیکی هستند .

    پشه خاکیها
    SandFiles


    مرفولوژی پشه خاکیها

    حشرات زیر خانواده فلبوتومینه که به آنها پشه خاکی گفته می شود دارای جثه ای کوچک به طول 1.5 تا 4 میلی متر و بدون پرمو هستند . چشمهای مرکب درشت و پاهای نسبتا بلندی دارند . شاخکهای بلند و با یندهای کوتاه دارند که در نر و ماده به یک شکل هستند . قطعات دهانی به صورت یک خرطوم کوتاه ، پهن و نامشخص بوده که طول آن کاملا از پالپ و شاخکها کمتر است . قطعات دهانی از یک لب بالا ، یک جفت آرواره بالا ، یک جفت آرواره پایین ، یک لب زیرین و یک هیپوفارنکس تشکیل شده است در سطح سر نقوش و طرح هایی وجود دارد که فرم و تزیینات درونی آنها متفاوت است و در تشخیص انواع پشه خاکیها کمک می کند . به این صورت که در سطح بالای فارینکس اندام یا طرح کوزه مانندی وجود دارد که شکل و تزیینات درونی آن در هر گونه اختصاصی است و به آن طرح حلق یا Pharynx Armature گفته می شود . در منطقه بالای حفره دهانی و قسمت سیباریوم طرح و دندانه هایی وجود دراد که در پشه خاکیهای جنس سرژانتومیا رشد کامل و مشخص می یابد . اغلب دندانه های سیباریوم واضح است ولی در پشه خاکیهای جنس فلبوتوموس این طرح و دندانه های سیباریوم تحلیل رفته و نامشخص است . به این طرح بالای حفره های دهانی Boccal Armature گفته می شود .
    در پشه خاکیها به راحتی دوبالان بسیار کوچک غیرخونخوار و شبیه فلبوتوموسها قابل تشخیص است . بدین صورت که که بال نسبتاً باریک و نوک تیز و پوشیده از مو بوده و در حالت استراحت با زاویه ای بین 45 تا 60 درجه نسبت به بدن قرار می گیرد .
    رگبندی بالها نیز فرم خاصی دارد بدین شکل که اولا فاقد سلول بسته هستند و ثانیا رگبال طولی دوم بال دو منشعب می گردد . سطح بال و سینه نیز پوشیده از موهای بلند است .


    روشهای مبارزه و سمپاشی پشه خاکی ها

    پشه خاکیها همانگونه که ذکر شد قدرت و ارتفاع پرواز کمی دارند و افرادی که در محل های بلند ساختمان ها ساکن می شوند اغلب از گزش آنها در امان هستند . مبارزه با پشه خاکیها در اماکن و اطراف ساختمانها به راحتی با سمپاشی توسط سمومی مثل پرمترین ، BHC و بایگون قابل اجراست . روش سمپاشی ساختمان در قسمت سمپاشی پشه های حقیقی توضیح داده شد. به دلیل طولانی بودن سیکل تخم تا تخم و حساس بودن پشه خاکیها نسبت به اکثر سموم غالباً یک نوبت سمپاشی در سال جمعیت آنهارا به خوبی کنترل کرده و در این فاصله قادر به تجدید جمعیت خود نیستند . استفاده از توریها و پشه بندهایی با سوراخهای ریز برای در و پنجره و هنگام استراحت مفید خواهد بود . در مناطقی که افراد ناچار به حضور در فضای باز در هنگام غروب و یا در طول شب هستند ، می توان از پمادهای دور کننده (Repellents|) حاوی ترکیبات دی اتیل تولوآمید و یا دی متیل فتالات در قسمتهای برهنه پوست و از لباسهای مناسب و پوشیده استفاده کرد.منبع:سمپاشی ساختمان

  2. #2
    خیلی خوب بود ممنونم

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •